نویسنده : مادریدی که قرار است گاتهام شود
نام انگلیسی: فیلم Unknown Origins
نام فارسی: فیلم ریشه های مجهول
محصول: ۲۰۲۰
امتیاز: ۰ از ۴ – 〇〇〇〇
نقد فیلم ریشه های مجهول
فیلم ریشه های مجهول در کشور اسپانیا، در مادرید، با مردمانی اسپانیاییزبان، اما با هویتی آمریکایی از دلِ کتابهای کمیک، قرار است روایت شکل گرفتن یک ابرقهرمان را بهتصویر بکشد. اینکه ابرقهرمانهای دیسی و مارول در حال ورود به دنیای اروپاییها هستند، خطرناک است یا جذاب را باید در دل این آثار تولیدی جستوجو کرد. فرهنگ آمریکایی بعد از اشباعشدن ذهن جامعه از کابویها و غرب وحشی رو به کتابها کمیک و خلق ابرقهرمانهایی با قدرتهای فراانسانی کرد.
قرن بیستم و فرزندان آن را با همین داستانها وارد قرن بیستویکم کردند و فرانچایزهای مارول و دیسی طی یک دهه، سینمای تجاری و تکنیکزده را تحت سلطهی خود درآوردند. این ابرقهرمانها تا چه حد سینما را از ماهیت خود دور کردهاند یا چه ضربهای را به سلیقهی مخاطب وارد کردهاند، بحث مفصلی را میطلبد که باید در زمان خود به آن پرداخت.
فیلم ریشه های مجهول با ارجاعی به سکانس افتتاحیهی فیلم «هفت» و کشف اولین قتل توسط دو کاراگاه، مخاطب را به این فکر میاندازد که احتمالاً با اثری جنایی-رازآلود مواجه است. اما با آمدن سکانسی بعد از سکانس دیگر، فیلم پلهپله خود را پایین میکشد و با تبدیل شدن مغازهی کتابهای کمیک به موتیف و لوکیشن اصلی داستان، خیال خود و مخاطب را راحت میکند.
«خورخه»، بهعنوان پسری که از کودکی با این کتابها بزرگ شده و ربط قتلها با این کتابها و ابرقهرمانهای آنها، قرار است قهرمان پنهان این داستان شود. اما هر چه میخواهیم بهدنبال ریشهای برای هر کاراکتر باشیم، با جلو رفتن فیلم متوجه میشویم که انتظار بیجاییست. هیچکدام از شخصیتهای اصلی فیلم بهمانند بخش اول عنوان فیلم (ریشههای مجهول) روی زمین استواری ریشه ندارند. هر کدام بهفراخور نظر کارگردان در یک صحنه حضور دارند و در صحنهی بعد خیر. حتی پیرنگ اصلی داستان مشخص نیست.
قرار است مسیر اصلی داستان فیلم ریشه های مجهول را راز قتلها تشکیل دهد؟ آیا قرار است مسیر «داوید» بهسوی رستگاریِ ابرقهرمانی باشد؟ شاید قرار است مادرید تبدیل به گاتهام شود و ما جوکر و بتمن اسپانیایی را شاهد باشیم؟ آشفتگی در روایت به هیچکدام از این سوالات پاسخ نمیدهد؛ بهخصوص وقتی فیلم برگرفته از کتابی با همین نام است و نشان از آن دارد که کارگردان ابتدا و انتهای مسیر خود را قبل از نگارش فیلمنامه میداند.
شخصیت جوکر فیلم ریشه های مجهول (البته با شمایلی که بهاصطلاح قرار است خلاقانه باشد) مرتکب قتلهایی میشود که همهاشان بر اساس کتابهای کمیک ابرقهرمانيست. برای خودش داستانی را در ذهن ساخته تا مادرید را به هرج ومرج بکشاند و چهرهاش را تبدیل به شهر خیالی گاتهام کند. اما این گذر از آرامش به هرجومرج را نمیبینیم.
یکی از ناامیدکنندهترین بخشهای فیلم ریشه های مجهول شاید حضور کاراگاهان در محل قتلها است. آنها نمیتوانند با بازی و خلق موقعیت و حتی ایجاد دیالوگ بین یکدیگر، به مخاطب کلید و نشانه دهند. داوید بهطرز مضحکی دچار مونولوگ میشود و خودش با خودش با صدای بلند این اطلاعات را به مخاطب میدهد و بعد از آن بهسراغ موضوع دیگری میرود. در نهایت اینکه این فیلم نه تنها نتوانسته مادرید را گاتهام جدید کند، بلکه شهریّت مادرید را هم از آن گرفته و خودش را اسیر لوکیشنهای محدود و داخلی کرده است.
