نویسنده : دندان‌درد از آن دسته دردهای عجیب و غریبی است که به قول قدیمی‌ها «سنگ را هم آب می‌کند»، اما جالب اینجا است که اکثر ما تا زمانی که نیمی از صورتمان باد نکند یا شبی را از شدت درد تا صبح پا به پای رادیو بیدار نمانیم، پامان را به مطب دندانپزشکی نمی‌گذاریم! همه ما خوب می‌دانیم که یک پوسیدگی کوچکِ امروز، فردا به عصب‌کشی و جراحی‌های سنگین تبدیل می‌شود، اما باز هم با لبخندی بی‌خیال، مراجعه به پزشک را به هفته بعد، ماه بعد یا سال بعد حواله می‌دهیم.
این مکانیزم فرار از یونیت دندانپزشکی در میان همه انسان‌ها با فرهنگ‌ها و سنین مختلف کاملاً مشترک است. ذهن ما انسان‌ها برای توجیه فرار از مطب، استاد ساختن بهانه‌هایی است که اگر از دور به آن‌ها نگاه کنیم، بیشتر شبیه به یک کمدی موقعیت هستند تا دلایل منطقی. در این مطلب به سراغ ۵ دلیل خنده‌داری می‌رویم که باعث می‌شوند پر کردن یک دندان ساده را تا آخرین لحظه ممکن عقب بیندازیم.
دلیل اول: ترس از سوزن و صدایی که تا عمق مغز نفوذ می‌کند
اولین و شاخص‌ترین بهانه‌ای که همه ما حداقل یک‌بار در زندگی دست‌به‌دامن آن شده‌ایم، ترس از ابزار و ادوات دندانپزشکی است. به محض این که روی آن صندلی کذایی دراز می‌کشید و دندانپزشک چراغ بالای سرتان را روشن می‌کند، احساس می‌کنید وارد یک فیلم علمی تخیلی شده‌اید!
صدای مته دندانپزشکی صدایی شبیه به فرود آمدن جت جنگنده در یک اتاق سه در چهار دارد. ذهن ما به طرز عجیبی این صدا را بازسازی می‌کند و این باور را به وجود می‌آورد که پزشک قرار است به جای تراشیدن پوسیدگی، تا نخاع ما را سوراخ کند! از سوی دیگر، دیدن سوزن بی‌حسی نیز درامِ داستان را کامل می‌کند. بسیاری از افراد حاضرند سختی دندان‌درد روزمره را تحمل کنند اما چند ثانیه چشم در چشم آن سوزن باریک نشوند. این ترس اگرچه در ظاهر جدی است، اما وقتی از بیرون به رفتارهای خودمان نگاه می‌کنیم خنده‌دار به نظر می‌رسد.
دلیل دوم: باور به این که خودش خوب می‌شود!
ما انسان‌ها قابلیت عجیبی در انکار واقعیت داریم. وقتی دندانمان به آب یخ یا چای داغ واکنش نشان می‌دهد، به جای پذیرش این حقیقت که «دندان دچار پوسیدگی شده است»، شروع به خودگول‌زنی‌های خلاقانه می‌کنیم.
این باور که خودش خوب می‌شود، تا چند هفته کارساز است. تا زمانی که درد خفیف است، ذهن ما وانمود می‌کند که هیچ اتفاقی نیفتاده است. حتی گاهی افراد سمت غذا خوردنشان را تغییر می‌دهند و سال‌ها فقط با یک سمت فک می‌جوند تا به خودشان ثابت کنند دندان سمت مقابل هیچ مشکلی ندارد! این انکار تا روزی ادامه پیدا می‌کند که دندانپزشک پس از معاینه می‌گوید: اگر دو ماه پیش آمده بودی، با یک پر کردن ساده تمام می‌شد، اما الان باید عصب‌کشی شود.
دلیل سوم: غول بی‌شاخ و دمی به نام حساب و کتاب مالی
یکی دیگر از دلایل کلاسیک و همه‌گیر، محاسبات پیچیده اقتصادی در ذهن ما است. بسیار پیش می‌آید که فرد برای خرید وسایل غیرضروری یا رفتن به رستوران‌های گران‌قیمت دو بار فکر نمی‌کند، اما وقتی صحبت از سلامت دهان می‌شود، ناگهان تبدیل به یک حسابدار سخت‌گیر می‌شود!
تصور ذهنی مردم از هزینه‌ها اغلب بسیار سنگین‌تر از واقعیت است. خیلی‌ها پیش خودشان فکر می‌کنند که مراجعه به مطب مساوی است با خالی شدن کامل حساب بانکی‌شان. در حالی که با بررسی دقیق‌تر و اطلاع از هزینه پر کردن دندان ، متوجه می‌شویم که ترمیم اولیه یک پوسیدگی سطحی، بسیار اقتصادی‌تر و کم‌هزینه‌تر از درمان‌های پیچیده‌ای مثل عصب‌کشی، روکش یا کاشت ایمپلنت است. عقب انداختن درمان به دلیل ترس از هزینه، دقیقاً مثل این است که برای نپرداختن هزینه تعویض روغن ماشین، صبر کنیم تا موتور خودرو بسوزد و مجبور شویم چند برابر بیشتر خرج کنیم!
دلیل چهارم: کمبود وقت؛ بهانه‌ای که هیچ‌وقت کهنه نمی‌شود
«سرم خیلی شلوغ است!» این جمله‌ای است که امروزه به ترجیع‌بند زندگی همه ما تبدیل شده است. ما برای ساعت‌ها چرخیدن در شبکه‌های اجتماعی، تماشای سریال‌های چند فصلی و گپ زدن‌های طولانی با دوستان وقت کافی داریم، اما وقتی صحبت از یک نوبت ۳۰ دقیقه‌ای دندانپزشکی می‌شود، ناگهان به فعال‌ترین و مشغولی‌ترین مدیر جهان تبدیل می‌شویم!
این چرخه بی‌انتها آن‌قدر ادامه پیدا می‌کند که بالاخره دندان‌درد شدید در یک تعطیلات چندروزه یا نیمه‌شب جمعه سر می‌رسد و شخص را مجبور می‌کند تمام برنامه‌هایش را تعطیل کرده و به دنبال یک مرکز شبانه‌روزی بگردد.
دلیل پنجم: خاطرات تلخ دوران کودکی و داستان‌های ترسناک اطرافیان
کافی است در یک مهمانی خانوادگی یا جمع دوستانه مطرح کنید که دندان‌درد دارید؛ ناگهان همه اطرافیان تبدیل به خاطره‌پردازان حرفه‌ای می‌شوند! هر کس تجربه‌ای وحشتناک از مطب‌های قدیم، آمپول‌های بی‌حسی عمل‌نکرده و دندانپزشکان بی‌رحم دارد که با پرشورترین لحن ممکن برای شما تعریف می‌کند.
علاوه بر این، خیلی از ما هنوز تحت تاثیر خاطرات ۶ سالگی خود هستیم؛ زمانی که ما را به زور به مطب می‌بردند و صدای گریه بچه‌های دیگر در اتاق انتظار می‌پیچید. در حالی که طب دندانپزشکی در سال‌های اخیر پیشرفت‌های فوق‌العاده‌ای داشته است. تکنولوژی‌های جدید، بی‌حسی‌های بدون درد و ابزارهای مدرن باعث شده‌اند که فرآیند پر کردن دندان امروز کاملاً بدون درد و در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود، اما ذهن ما همچنان ترجیح می‌دهد به همان تصویر هیولایی دوران کودکی وفادار بماند!
چرا نباید پر کردن دندان را عقب بیندازیم؟
اگر از جنبه شوخی و سرگرمی فاصله بگیریم، عقب انداختن درمان‌های ساده دندانپزشکی خطرات و تبعات جدی به همراه دارد. دندان برخلاف سایر بافت‌های بدن، قابلیت ترمیم خودبه‌خودی ندارد. یک پوسیدگی کوچک که در ابتدا فقط مینای دندان را درگیر کرده، به مرور زمان به عاج و سپس به عصب دندان می‌رسد.
هرچه زمان بیشتری بگذرد، دیواره‌های دندان ضعیف‌تر شده و خطر شکستن ناگهانی دندان هنگام غذا خوردن افزایش پیدا می‌کند. یک پر کردن ساده ۲۰ دقیقه‌ای با عقب انداختن‌های پی در پی به جراحی عصب‌کشی، عصب‌کشی مجدد یا کشیدن دندان منجر می‌شود.
در نظر داشته باشید که درمان‌های پیشرفته نیازمند تجهیزات، جلسات متعدد و هزینه‌های به مراتب بیشتری هستند. عفونت‌های دندانی می‌توانند وارد جریان خون شده و به سایر نقاط بدن آسیب برسانند.
کلام آخر
خندیدن به بهانه‌هایی که برای فرار از دندانپزشکی می‌تراشیم قشنگ است، اما مواجهه با دندان‌درد شدید در بدترین زمان ممکن اصلاً خنده‌دار نیست! پر کردن دندان یک فرآیند ساده، سریع و رایج است که جلوی آسیب‌های بزرگ‌تر را می‌گیرد. پس همین امروز گوشه چشمی به بهانه‌های خود بیندازید، تلفن را بردارید و اولین نوبت معاینه را رزرو کنید؛ دندان‌های شما در آینده از این تصمیمتان تشکر خواهند کرد!
