نویسنده : بسیاری از والدین نمی‌دانند برای بررسی وضعیت دندان‌ها و فک کودک باید دقیقاً از چه سنی اقدام کنند. انتخاب زمان مناسب می‌تواند باعث شود بعضی ناهنجاری‌ها ساده‌تر کنترل شوند و از پیچیده‌تر شدن آن‌ها در آینده جلوگیری شود. در ادامه بررسی می‌کنیم بهترین سن ارتودنسی چه زمانی است، اولین معاینه باید در چه سنی انجام شود و چه کودکانی به درمان زودهنگام نیاز دارند.
بهترین سن ارتودنسی کودکان چه زمانی است؟
بهترین سن ارتودنسی برای همه کودکان یک عدد ثابت نیست، اما ارزیابی تخصصی باید از حدود ۷ سالگی انجام شود؛ سنی که دندان‌های دائمی اولیه روییده‌اند و متخصص می‌تواند رشد فک‌ها، نحوه قرارگیری دندان‌ها و مشکلات بایت را به‌درستی بررسی کند. شروع درمان نیز بسته به نوع ناهنجاری متفاوت است و در بسیاری از کودکان در محدوده ۹ تا ۱۴ سالگی انجام می‌شود. با این حال، در مشکلات مربوط به رشد فک، کراس‌بایت یا کمبود قابل‌توجه فضا، درمان زودهنگام می‌تواند ضروری باشد؛ بنابراین زمان مناسب درمان را باید بر اساس وضعیت رشد و نوع ناهنجاری هر کودک تعیین کرد، نه صرفاً سن او.
چه نشانه‌هایی نیاز کودک به ارتودنسی را نشان می‌دهند؟
برخی تغییرات در رشد دندان‌ها و فک می‌توانند نشان دهند که کودک باید توسط متخصص ارتودنسی بررسی شود. مهم‌ترین نشانه‌ها عبارت‌اند از:
- شلوغی و روی‌هم‌افتادگی دندان‌ها
- فاصله غیرطبیعی بین دندان‌ها
- جلو یا عقب بودن قابل‌توجه فک بالا یا پایین
- کراس‌بایت یا قرارگیری نادرست دندان‌های دو فک روی هم
- باز ماندن دندان‌های جلو هنگام بستن دهان
- رویش نامنظم یا دیرهنگام دندان‌های دائمی
- مشکل در جویدن یا گاز زدن غذا
- تنفس دهانی مداوم یا عادت‌هایی مانند مکیدن انگشت در سنین بالاتر
درمان زودهنگام ارتودنسی چه مزایایی دارد؟
درمان زودهنگام ارتودنسی در کودکانی که ناهنجاری مشخص فکی یا دندانی دارند، می‌تواند از ظرفیت رشد برای هدایت بهتر فک‌ها و کنترل بعضی مشکلات استفاده کند. هدف این درمان، شروع ارتودنسی برای همه کودکان در سن پایین نیست؛ بلکه مداخله در زمانی است که تأخیر می‌تواند درمان آینده را پیچیده‌تر کند.
مهم‌ترین مزایای درمان زودهنگام عبارت‌اند از:
- هدایت بهتر رشد فک‌ها در برخی ناهنجاری‌ها
- اصلاح زودتر کراس‌بایت و بعضی مشکلات بایت
- ایجاد فضای مناسب‌تر برای رویش دندان‌های دائمی
- کاهش شدت بعضی ناهنجاری‌ها پیش از کامل شدن رشد
- کمک به کاهش احتمال درمان‌های پیچیده‌تر در آینده
- بهبود عملکرد جویدن و نحوه قرارگیری دندان‌ها
آیا باید تا کامل شدن دندان‌های دائمی صبر کرد؟
خیر، در همه کودکان لازم نیست تا رویش کامل دندان‌های دائمی صبر کرد. بعضی ناهنجاری‌ها، به‌ویژه مشکلات مربوط به رشد فک، کراس‌بایت، کمبود فضا یا رویش نامناسب دندان‌ها، بهتر است در سنین پایین‌تر بررسی و در صورت نیاز درمان شوند. در مقابل، برخی کودکان فقط به پیگیری دوره‌ای نیاز دارند و درمان اصلی آن‌ها زمانی آغاز می‌شود که تعداد بیشتری از دندان‌های دائمی روییده باشد. بنابراین زمان شروع ارتودنسی باید بر اساس نوع ناهنجاری، مرحله رشد فک و وضعیت رویش دندان‌ها تعیین شود، نه صرفاً کامل شدن دندان‌های دائمی.
جمع‌بندی
برای تعیین بهترین سن ارتودنسی نمی‌توان یک عدد ثابت برای همه کودکان در نظر گرفت. آنچه اهمیت دارد، زمان مناسب برای ارزیابی رشد فک، وضعیت رویش دندان‌ها و تشخیص به‌موقع ناهنجاری‌هاست. در بعضی کودکان درمان زودهنگام می‌تواند از پیچیده‌تر شدن مشکل جلوگیری کند و در برخی دیگر تنها پیگیری دوره‌ای تا زمان مناسب کافی است. بنابراین بهترین تصمیم زمانی گرفته می‌شود که کودک در سن مناسب توسط متخصص ارتودنسی معاینه و روند رشد او به‌صورت منظم بررسی شود.
